system
1
Aşağıdaki Şiirin Kafiye şeması nasıldır?
MEMLEKET İSTERİM
Memleket isterim
Gök mavi, dal yeşil, tarla sarı olsun;
Kuşların çiçeklerin diyarı olsun.
Memleket isterim
Ne başta dert, ne gönülde hasret olsun;
Kardeş kavgasına bir nihayet olsun.
Memleket isterim
Ne zengin fakir, ne sen ben farkı olsun;
Kış günü herkesin evi barkı olsun.
Memleket isterim
Yaşamak, sevmek gibi gönülden olsun;
Olursa bir şikayet ölümden olsun.
Cahit Sıtkı TARANCI
sozbek
2
1. DÖRTLÜK
Gök mavi, dal yeşil, tarla sarı olsun
Kuşların çiçeklerin diyarı olsun
Kafiye şeması: a a
2. DÖRTLÜK
Ne başta dert, ne gönülde hasret olsun
Kardeş kavgasına bir nihayet olsun
Kafiye şeması: b b
3. DÖRTLÜK
Ne zengin fakir, ne sen ben farkı olsun
Kış günü herkesin evi barkı olsun
Kafiye şeması: c c
4. DÖRTLÜK
Yaşamak, sevmek gibi gönülden olsun
Olursa bir şikayet ölümden olsun
-
“olsun” → redif
-
Gönülden – ölümden → “-den” aynı ek, anlam aynı
Bu yapım değil, çekim eki, dolayısıyla redif olarak kabul edilir.
Uyak yoktur.
Kafiye şeması: d d
(uyak yok, sadece redif var)
ŞİİRİN GENEL KAFİYE DÜZENİ:
Her dörtlük kendi içinde:
-
1. kıta: a a
-
2. kıta: b b
-
3. kıta: c c
-
4. kıta: d d
Genel şema:
AA / BB / CC / DD
SONUÇ
-
“olsun” → tüm dörtlüklerde redif
-
Her dörtlükte “olsun”dan önceki kelimeler → uyak
-
Uyak türleri sırasıyla zengin, tam, zengin, yok
-
Genel kafiye örgüsü: AA BB CC DD