Orta oyunu tipleri hangileridir
Orta oyunu, geleneksel Türk tiyatrosunun en canlı türlerinden biridir ve içinde pek çok kalıplaşmış tip (karakter) barındırır. Bu tipler, hem sosyal sınıfları hem de meslek gruplarını temsil eder.
Aşağıda en bilinen orta oyunu tipleri düzenli biçimde verilmiştir:
ORTA OYUNU TİPLERİ
1. Başlıca Tipler (Ana Tipler)
⦿ Kavuklu
-
Halkı temsil eder
-
Saf görünür ama zekidir
-
Konuşması İstanbul Türkçesine yakındır
-
Oyunun neşeli, hareketli karakteridir
⦿ Pişekâr
-
Oyunu yöneten karakterdir
-
Akıllı, olgun ve düzen kurucudur
-
Kimi zaman Hacivat’a benzer (Karagöz’deki karşılığı)
-
Konuşması daha ağır ve süslüdür
2. Yardımcı Tipler
Orta oyunu çok sayıda yardımcı tipe sahiptir. Bunlar toplumdaki meslekleri, etnik yapıyı, sosyal grupları temsil eder.
A. Meslek Temsilcileri
-
Berber
-
Külhanbeyi
-
Yeniçeri
-
Tiryaki
-
Hamal
-
Kalaycı
-
Falcı
-
Yorgancı
-
Bakkal / Manav
B. Yabancı Kökenli Tipler (Etnik Esaslı Tipler)
Bu tipler, Osmanlı’daki çok kültürlü yapıyı temsil eder ve genellikle şiveli konuşur.
-
Laz
-
Arnavut
-
Rum
-
Ermeni
-
Çingene
-
Yahudi
-
Acem (İranlı)
-
Arap
Bu tiplerin şiveleri, mizah yaratmak için abartılı biçimde kullanılır.
C. Kadın Tipleri
-
Zenneler: Erkek oyuncuların canlandırdığı kadın tipleri
-
Dilber
-
Kuma / Kocakarı
D. Diğer Tipler
-
Çelebi (kibar, şehirli, süslü)
-
Zengin / Müsrif Efendi
-
Sarhoş
-
Cüce – Aşçı – Köçek (yer yer oyuna göre eklenir)
Kısa Özet
Orta oyununda tipler dört ana başlıkta toplanır: