Türkiye’de Siyasetin Yıllık Maliyeti Ne Kadar? Milletvekilleri, Danışmanlar ve Parti Yardımları
Türkiye’de siyaset sadece seçimlerden ibaret değil. Milletvekili, bakan maaşları, danışman giderleri, TBMM bütçesi, siyasi partilere yapılan Hazine yardımları ve seçim dönemlerinde oluşan ek harcamalar kamu bütçesinden karşılanıyor.
2026 yılı bütçe verilerine göre TBMM’nin toplam bütçesi 27,2 milyar TL düzeyinde görünüyor. Buna siyasi partilere yapılacak yaklaşık 6,4 milyar TL Hazine yardımı da eklendiğinde, doğrudan görünür yıllık siyaset maliyeti yaklaşık 33–34 milyar TL seviyesine ulaşıyor. TBMM bütçesindeki 27.235.264.000 TL tutar SBB’nin 2026 bütçe cetvelinde yer alıyor. Siyasi partilere yapılacak yardımın 2026’da yaklaşık 6,4 milyar TL olacağı da bütçe haberlerinde aktarılıyor.
Özet:
Türkiye’de toplam faal siyasi parti sayısı 188. Seçim olsun veya olmasın TBMM’sinde grubu bulunan partilere (AK-CHP-MHP-İYİ-DEM) her yıl ödenen toplam rakam: 6 milyar 413 milyon TL. (güncel kura göre 141 milyon USD doları). Milletvekili genel seçimi yıllarında yardım 3 kat, yerel seçim yıllarında 2 kat ödeniyor; seçim olmayan yıllarda normal tutar uygulanıyor. 2026 için kamu bütçesinde doğrudan görülebilen (TBMM + Hazine yardımı vs) “çekirdek siyaset maliyeti” YILLIK 34 milyar TL.
Bu rakam, 23 Mayıs 2026 tarihi itibariyle dolar kuru üzerinden YILLIK 744 milyon dolar etmektedir.
Burada asıl soru şu: Demokrasi için siyasetin belli bir maliyeti olması normal midir, yoksa Türkiye’de bu maliyet fazla mı yüksektir?
Tartışma soruları :
-
Milletvekillerini gerçekten halk mı seçiyor?
-
Egemenlik gerçekte kayıtsız şartsız milletin mi?
-
Milletvekili ve danışman sayısı azaltılmalı mı?
-
Siyasi partilere Hazine yardımı gerekli mi, yoksa sınırlandırılmalı mı?
-
Partilere devlet yardımı yapılacaksa bu yardım sadece Meclis’te grubu bulunan partilere mi verilmeli?
-
Siyasetin maliyeti eğitim, sağlık veya emekli maaşlarıyla kıyaslanmalı mı?
-
Sizce MİLLETİN bu demokrasi oyununda kârı/kazancı nedir?